In de rubriek Herinneringen uit de oude doos, blikt Marc Broere iedere week terug op zijn persoonlijke ervaringen met Afrikaanse voetballers. In deze eerste aflevering een terugblik op een reis die hij in 1999 samen met stervoetballer George Weah maakte naar Liberia. Hoe kon het toch dat alleen voetbal voor vrede kon zorgen in dit door burgeroorlog geteisterde land en wat was de rol van George Weah daarbij? Na het eerste deel nu deel 2 (slot).

Het Liberiaanse elftal logeert in de Kings Lodge, een hotel dat eigendom is van George Weah. We hebben een boeiend gesprek met de stervoetballer. Weah vertelt dat hij tijdens de oorlog bewust alle kosten voor het elftal betaalde. ‘Omdat ik iets aan het imago van het land wilde doen. De mensen zagen op televisie alleen maar oorlog en gruwelijkheden als het over Liberia ging.’

‘Op het moment dat wij voetbalden zag de wereld ook iets anders. Mensen waren dan verrast over het feit dat een land in oorlog ook een goed voetbalteam op de been kon brengen, een team waar het hele land naar keek en dat door alle Liberianen werd aangemoedigd. We lieten zien dat sport eenheid in het land kan brengen en mensen kan verenigen. Hiermee hebben we overal in de wereld respect afgedwongen.’

Weah is ervan overtuigd dat voetbal uiteindelijk ook aan het beëindigen van de oorlog heeft bijgedragen. ‘Ik denk dat voetbal zelfs de basis voor de vrede heeft gelegd. In het voetbalstadion leerden de soldaten van de verschillende strijdgroepen dat ze gezamenlijk één team konden aanmoedigen, dat ze achter één team konden staan. Kindsoldaten die waren grootgebracht met oorlog, leerden in het stadion wat vrede en verzoening was.’

Terug in Clara Town
De dag voordat Weah weer vertrekt krijgt hij een eredoctoraat uitgereikt. Omdat de universiteit te klein is, vindt het gebeuren plaats in een groot congrescentrum buiten Monrovia. De zaal zit volgepakt met feestelijk geklede mensen. De rector magnificus heeft moeite om zijn emoties in bedwang te houden. ‘De man die nu aan de beurt is maakte geschiedenis’, zegt hij.

‘Hij kreeg als eerste voetballer in één jaar drie onderscheidingen: beste voetballer van Afrika, beste voetballer van Europa en beste voetballer van de wereld. Dat is een unieke prestatie, nog nooit geëvenaard. Door deze man weet de wereld waar Liberia ligt. Hij is een rolmodel voor deze generatie en voor toekomstige generaties Liberianen. Dames en heren, de beste ambassadeur van Liberia en van Afrika: dr. George Weah.’

Na afloop van de ceremonie vertrekken Weah en zijn vrienden naar Clara Town, een sloppenwijk aan de rand van Monrovia. Hier heeft de voetballer een groot deel van zijn jeugd doorgebracht. De ontvangst vindt plaats in een vervallen gebouwtje waar een jongerenorganisatie is gevestigd. Binnen enkele minuten is de ruimte gevuld met tientallen buurtbewoners, terwijl er vele honderden buiten staan die door nerveuze veiligheidsagenten op afstand worden gehouden.

‘Welkom thuis George, in de wijk waar je nog ongetwijfeld iedereen van gezicht kent’, zegt een medewerker van de organisatie. ‘Zoals je weet mobiliseert onze wijk jongeren uit deze wijk om de armoede te bestrijden. We hadden ons werk nooit kunnen doen zonder jouw financiële steun.’

Een rolmodel worden
Weah loopt naar het katheder en praat voor de vuist weg. ‘Moeders en vaders van Clara Town. Het is een grote eer om weer in deze gemeenschap te zijn, een gemeenschap van goede mensen. Het is een voorrecht om jullie weer te ontmoeten.’  Een oorverdovend gejuich klinkt op.

Weah vervolgt: ‘Onze wijk heeft veel goede mensen voortgebracht die zich aan een bestaan van armoede hebben weten te ontworstelen. Niet alleen een profvoetballer, maar ook dokters, managers en verpleegsters. Laten we allemaal samenwerken om de armoede uit te roeien en kansen te creëren voor onze jongeren. Ik zal mijn bijdrage blijven leveren, maar ik kan het niet alleen doen.’

De voetballer richt een speciaal woord tot de jongeren. ‘De toekomst van ons land ligt bij onze jongens en meisjes. Ik weet dat onze economie er niet rooskleurig voor staat, maar jullie moeten er alles aan doen om werk te vinden. Jullie moeten er alles aan doen om bedrijfjes op te zetten die geld genereren. Jullie moeten net als ik een rolmodel worden.’

Drugs gebruiken
Weah laat zijn ogen op indringende wijze de zaal rondgaan en spreekt dan op dreigende toon: ‘Ik wil hier in Clara Town geen jongeren zien die stelen, drinken, drugs gebruiken en geen respect voor ouderen tonen. Ik wil dat de jeugd zijn verantwoordelijkheid neemt en zijn talenten benut. Bundel al jullie ideeën en projecten samen en dan zal ik mijn bijdrage leveren om ze te realiseren.’

Als Weah uitgesproken is wordt er aan de overkant van de straat een monument ter ere van hem onthuld. De grote muurschildering toont de voetballer als een Romeinse keizer met lauwerkrans. Niets lijkt Clara Town ver genoeg te gaan om haar grote held te eren.

George Weah beëindigde zijn voetbalcarrière in 2002. Hij deed in oktober 2005 mee aan de presidentsverkiezingen in Liberia en had na de eerste ronde ook de meeste stemmen. Toch moest hij het uiteindelijk het afleggen tegen de huidige president, Ellen Johnson-Sirleaf. Onder haar presidentschap is het land nu duidelijk de weg naar boven ingeslagen.

Charles Taylor, die president van Liberia was tijdens onze ontmoeting met George Weah in 1999, zit nu in de gevangenis in Scheveningen. Hij moet voorkomen bij het Internationale Sierra Leone tribunaal in verband met zijn vermeende betrokkenheid bij de bloedige burgeroorlog in dit land.