Op weg naar het wereldkampioenschap in Zuid-Afrika vormt het boek Africa United de ultieme voorbereiding op het WK 2010. Afrikaanse journalisten en fotografen vertellen in woord en beeld hun verhaal over Afrikaans voetbal. Zij laten hun stem horen en een ander gezicht van Afrika zien. Roadto2010 blikt iedere week vooruit op één van de verhalen. Aflevering 8: Anne Mireille Nzouankeu uit Kameroen.

Het is de hoop van veel Afrikanen: naar Europa reizen om geld te verdienen als profvoetballer. Het is echter voor weinigen weggelegd dat clubs een uitnodigingsbrief sturen en alle kosten betalen om de jonge voetballers naar Europa te halen. Veel jonge Kameroeners trekken daarom zelf naar Europa om hun geluk te beproeven. Dat kan nare gevolgen hebben voor degenen die met de verkeerde mensen in aanraking komt.

Illegale praktijken
Sommige jonge voetballers die de oversteek maken worden het slachtoffer van illegale praktijken. Zo haalt schrijfster Nzouankeu het voorbeeld aan van een voetballer onder de schuilnaam Jean. Jean vloog naar Griekenland om een gokje te wagen en het te schoppen als profvoetballer. Hem en twee anderen werd verteld dat ze een zaakwaarnemer geld moeten betalen voor tickets, visums en een video met de hoogtepunten uit de carrière van de voetballers.

In Griekenland gaat het mis. ‘Iedere ochtend ging hij met onze video’s op pad en zei dan dat hij afspraken met clubs had. Hij liet ons op de kamer achter, zonder eten of drinken en bracht sandwiches mee als hij terugkwam. Hij vertelde dat onze video’s in heel goede aarde vielen en dat we snel opgeroepen zouden worden voor een stage’, vertelt Jean met tranen in zijn ogen.

‘Op de zesde dag van ons verblijf ging de spelersmakelaar zoals gewoonlijk de deur uit, alleen ditmaal kwam hij nooit terug. Ook had hij de hotelrekening van de laatste drie dagen niet betaald.’

Bewustwording
Gevallen als die van Jean gebeuren iedere dag, vertelt Evariste Onana. De oud-voetballer heeft een organisatie opgericht die strijdt tegen de uitbuiting van jonge Afrikaanse spelers. Hij hielp Jean om terug te komen naar Kameroen, nadat deze er al een zwerftocht van elf maanden op had zitten. Onana probeert jonge Kameroeners en hun ouders bewust te maken van deze problematiek.

Oplossingen
Het probleem is niet makkelijk op te lossen. De drang om het te maken is zo groot dat sommige voetballertjes in handen komen van foute makelaars. ‘Mislukken als voetballer is net zoiets als aids hebben’, zegt Onana. ‘Bijna niemand durft er voor uit te komen, want het is iets om je voor te schamen. Bijna niemand accepteert het dat je met lege handen thuis komt.’

Thuis vertellen de voetballers dat het in Europa allemaal goed is gegaan en dat ze succes hebben gehad. De reden dat ze terug zijn is omdat ze enkel nog de papieren moeten regelen. Ondertussen zoeken ze een andere manier om weg te komen. Ze komen dan bij de verkeerde spelersmakelaars terecht.

Geregistreerd
‘Ouders en spelers moeten geïnformeerd worden over de gang van zaken bij een Europese club. Bijvoorbeeld dat deze clubs geen geld vragen voor stages en dat ze niet hun eigen tickets hoeven te betalen. Ook moet er een lijst komen van spelersmakelaars die officieel geregistreerd zijn’, zegt schrijfster Nzouankeu.

Er is nog een boel werk te verzetten om het probleem op te lossen. Ondanks alle suggesties willen jonge voetballers maar één ding en dat is slagen als voetballer. Wellicht dat het WK komende zomer kan helpen. De slagzin “Win in Afrika voor Afrika” belooft in ieder geval veel goeds.

Het boek ‘Africa United’ verschijnt half april. Volgende week deel 9 waarin Kennedy Gondwe centraal staat. Hij heeft een hoofdstuk in het boek gewijd aan het vliegtuigongeluk van het Zambiaanse voetbalelftal.